MOS... dit schooljaar

DE ZANDLOPER

1^ste kleuterklas

· geen MOS-activiteiten

2^de kleuterklas

· geen MOS-activiteiten

3^de kleuterklas

· Aan het begin van het schooljaar

- afval sorteren: papier - ander afval

· werkkindjes met “MOS-taken “

- Lichten uit

- Deuren dicht

· Alle kinderen brengen een eigen beker mee naar school. Als we dorst hebben drinken we wat water van de kraan.

· Alle kinderen van K3 nemen deel aan “Tutti Frutti”.

1^ste leerjaar

· Reeds gedaan?

- Uitleg gegeven aan de kinderen over afval recycleren.

- Steeds de kinderen bewust maken dat zij niks op de grond mogen gooien, dat zij zorg moeten dragen voor de natuur.

- Papier hergebruiken.

· Nog te doen?

- In december een mini-thema geven over vervuiling en recycleren.

2^de leerjaar

· Vuilnis sorteren

- We stellen vast dat we thuis ook veel afval produceren.

- Relatie zien tussen afval ↔ vuilnis, afval sorteren.

- We concluderen dat we thuis ook veel afval produceren.

· Herfstwandeling

- We duiden tijdens een natuurwandeling elementen van menselijke bedrijvigheid zoals landbouw, afval, …aan.

· Bezoek containerpark

- Glas, papier, karton, … afzonderlijk sorteren in daarvoor bestemde opslagmogelijkheden in de school.

- …

· In de klas/op school

- Afspraak in de klas: als ik klaar ben met mijn handen te wassen draai ik direct de kraan dicht (water sparen).

- Onder toezicht verzorgen we vissen in de klas.

- We stellen vast dat we het groen rondom ons vervuilen als we er afval in achter laten, dus met vaste regelmaat een strookje van de speelweide afval ruimen.

- Bloemen en struiken blijven niet lang in leven op de speelplaats, grote bomen wel.

- In de buurt van de school is er een echte speelweide, tijdens de lessen zien we wel eens vogels in de bomen zitten, tijdens de speeltijd vliegen ze weg.

- Papier, plastic, … vervuilen de graskant, het bos, …

- Onder toezicht verzorgen we kamerplanten in de klas.

3^de leerjaar

· Dagelijks

- Afval sorteren: in de klas, op de speelplaats (papier, PMD, glas, restafval)

- Respect tonen voor groen op school (geen afval laten rondslingeren, niet in het gras lopen (uitz. speelweide), geen bladeren aftrekken van de bomen en struiken, …)

- Geen papier verspillen( bijv. tijdens het knutselen).

- Regelmatig papiertjes rapen op de speelweide en op de speelplaats.

· GWP

- Respect tonen voor de omgeving: geen afval laten rondslingeren, afval sorteren.

- Energie: lichten uit, deuren dicht.

- Uitstappen: respect tonen voor de natuur → geen bladeren, takken aftrekken van de bomen, niets kapot trappen, …

· Thema: Het plan van de gemeente

- Hoe kunnen we onze gemeente netjes houden: geen afval laten rondslingeren, maar in de vuilbakken die voorzien zijn, gooien – containerpark.

- Wandeling in de gemeente: we laten geen vuilnis rondslingeren, we tonen respect voor het groen.

· Thema: De verkiezingen

- Partijen die zich inzetten voor het milieu: hoe doen ze dat? Hoe kunnen de burgers hun zegje doen?

- Hoe zorgt de politiek voor een propere gemeente?

· Thema: De Herfst

- Herfstwandeling in het Leen: respect tonen voor de natuur: geen bladeren, takken aftrekken van de bomen, op het pad blijven, geen paddestoelen uittrekken of kapot trappen, geen dieren vangen, …

- We leren de groen omgeving, de natuur observeren en appreciëren: hoe zien de bomen eruit, wat doen de dieren in de herfst, paddenstoelen, standvogels en trekvogels ( hoe kunnen we de standvogels wat helpen in de winter?), wat kunnen wij doen om het evenwicht in de natuur niet te verstoren? ( zorg dragen voor de natuur), …

Thema’s die nog moeten komen:

· Verkeer

- Luchtvervuiling door het vele verkeer. Wat kunnen we eraan doen: meer met de fiets, te voet of meer gebruik maken van het openbaar vervoer.

· De lente

- Respect tonen voor de natuur.

- De natuur observeren en appreciëren.

- Zorg dragen voor de natuur: geen bloemen kapot trappen of uittrekken, dieren niet verstoren of vangen, …

- Wat gebeurt er met de natuur in de lente?

· Gebouwen, plaatsen en diensten in de gemeente

- Welke diensten zetten zich in voor het milieu, zorgen voor het groen in de gemeente?

· Bedrijven en het milieu

- Fabrieken zorgen voor veel luchtvervuiling: hoe komt dit? Wat kunnen ze doen om dit te verbeteren? …

4^de leerjaar

Reeds gedaan…

· Thema: Water

- Algemene info over water: drinkbaar water, leidingwater, putwater, regenwater.

- De lange weg van zuivering volgen: dus van oppervlakte water – afvalwater.

- Het nut van waterputten en de toenemende vervuiling van de aarde waardoor ze onbruikbaar geworden zijn.

- Weten dat zuiveren van water een heel dure zaak is → zuinig omspringen met water is de boodschap.

- Kringgesprek over het gebruik van water ( hoe bezuinigen?, wanneer gebruiken we water?)

- Nadenken wat er zou kunnen gebeuren als er een week lang geen leidingwater is.

- Weten dat er in fabrieken en in de landbouw enorme hoeveelheden water verbruikt wordt.

- Hun eigen waterdiagram samenstellen → per dag verbruikt één persoon tot 39 liter water per dag.

- Weten dat er veel verbruikers zijn en dus evenveel vervuilers. (a.d.h.v. voorbeelden)

· Afval (oktober)

Dagelijks worden kinderen geconfronteerd met afval. Ze leren dagelijks om te gaan met afval door te sorteren, zowel in de klas, in de refter als op de speelplaats.

Als leerkracht is het de taak om hen daar telkens van bewust te maken en hen eventueel op de vinger te wijzen.

Sorteren:

- Huisafval algemeen

- Glas

- PMD

- Papier

- Rest

Ieder item is uitvoerig aan bod gekomen.

Een leuk ‘kamp’-verhaal bracht de kinderen op een ludieke manier dichter bij de werkelijkheid.

Het verhaal werd zodanig opgebouwd dat we bij elk item van sorteren even stilstonden.

Eerst werden algemene begrippen aangeleerd (afval, leefmilieu, sorteren, recycleren, … ). Daarna werden de soorten afval uitvoerig besproken. Ook de weg van het afval werd telkens besproken; vb. de ‘gewone’ grijze vuilniszakken worden naar een sorteerplaats gebracht of naar de verbrandingsoven, …

Tijdens de bespreking van ieder item werd ook stilgestaan bij het recycleren van materialen, vb. glazen flessen worden in de fabriek gespoeld en opnieuw gevuld, …

Wat nog te doen …

· Verwarming en verlichting

Verwarming en verlichten zullen elk apart besproken worden. Er zal ook gekeken worden naar de energiebronnen en de oorsprong ervan.

De kinderen zullen stilstaan bij de vraag: hoe kan ik er zuinig mee omgaan?

Wat zeker niet onbelangrijk is, is het bespreken van de mogelijke gevaren bij verwarming en verlichting.

We zullen de geschiedenis van de verlichting uitvoerig bespreken. De kinderen zullen kennismaken met de levenswijze van vroeger met in het bijzonder de verlichting.

De kinderen zullen ook een persoonlijke onderzoekskaart moeten opmaken. Ze gaan onderzoeken hoe hun huis verlicht en verwarmd wordt a.d.h.v. een bespreking van alle kamers apart.

Als afsluiter zullen de kinderen een stripverhaal moeten maken, rekening houdend met de tips die ze geleerd hebben rong bezuinigen.

5^de leerjaar

Dagelijks:

- Afval sorteren: in de klas, op de speelplaats (papier, PMD, glas, restafval, …)

- Respect tonen voor het groen op school (geen afval laten rondslingeren, niet in het gras lopen (uitz. Speelweide), geen bladeren aftrekken van de bomen en struiken, …)

- Geen papier verspillen (bijv. tijdens knutselen)

- Aandacht voor het energie gebruik: computers uitschakelen, verwarming lager draaien, lichten uit bij het verlaten van de klas, …

- Inspelen op de actualiteit: bijv. n.a.v. de vergadering van de verenigde naties over het milieu op wereldgebied bespreken in de klas wie Maria Guidone is en wat zij daar gedaan heeft, weerberichten bespreken, nucleaire transporten en betogingen of acties daartegen, …

Regelmatig papiertjes rapen op de speelweide en op de speelplaats. Elke klas raapt en sorteert binnen een afgesproken domein.

Startklas:

- Respect tonen voor de omgeving: geen afval laten rondslingeren, afval sorteren

- Energie: lichten uit, deuren dicht

- Uitstappen: respect tonen voor de natuur → geen bladeren, takken aftrekken van de bomen, niets kapot trappen, …

- Respect voor dieren en vogels op de heide met extra aandacht voor roofvogels en hun manier van leven (valkenier geeft uitleg en de lln. mogen de vogels manipuleren)

· Thema: Verkiezingen

- Partijen die zich inzetten voor het milieu: hoe doen ze dat? Hoe kunnen de burgers hun zegje doen?

- Hoe zorgt de politiek voor een propere gemeente?

· Thema: Puur natuur (1)

- Leerwandeling in de Universitaire Plantentuin te Gent: respect tonen voor de natuur, aandacht voor het nut van planten en kruiden (medicijnen, …) Verschil tussen planten en beschermde planten (bijv. paddenstoelen zijn beschermd d.w.z. dat je ze enkel mag bekijken).

- We leren de groene omgeving, de natuur observeren en appreciëren: hoe zien de bomen eruit, wat doen de dieren in de herfst, paddenstoelen, standvogels en trekvogels (hoe kunnen we de standvogels wat helpen in de winter?), wat kunnen wij doen om het evenwicht in de natuur niet te verstoren? (zorg dragen voor de natuur), …

· Thema: Puur natuur (2)

- Aandacht voor groene energie. Verschillende soorten energie (steenkool, elektriciteit, gas, aardolie, kernenergie, windenergie, waterkrachtcentrales, …) Belang van energie en het effect van de opwekking ervan op ons leefmilieu. Wat met de afvalstoffen na de productie van ervan en de gevaren die daar bij komen te kijken?

- Luchtvervuiling, het gat in de ozonlaag, broeikaseffect, … wat is dat en wat kunnen wij als lln. daar aan doen? Bespreken van de toekomst en tot inzicht komen dat dit voor iedereen belangrijker is.

- Bespreken van het weer en de trend dat ons klimaat zachter wordt.

- Bezoek aan het containerpark en waterzuiveringsinstallatie te Zomergem.

- Bespreken van organisaties die zich inzetten voor een betere leefomgeving en menswaardige omgeving: Greenpeace, WWF, Unicef, Artsen Zonder Grenzen, het Rode kruis, Wereldorganisaties, …

6^de leerjaar

· GWP

- Afval sorteren.

- Milieuvriendelijk en milieubewust leren omgaan met water en elektriciteit.

- Respect hebben voor de omgeving en de natuur.

· Thema: Verkiezingen

- Nagaan welke diensten in de gemeente de taak hebben om te zorgen voor natuur en milieu.

- Nagaan welke partijen vooral aandacht hebben voor natuur en milieu.

· Thema: Puur natuur

- De voordelen en de werking van groene energie bekijken.

- Het milieualfabet.

- Vervuiling van het water: Wie is schuldig? Wat kunnen we er samen aan doen?

- De leerlingen leren verantwoordelijkheid opnemen: Wat kunnen we als kinderen zelf al realiseren thuis en op school?

- Computertaak: Wat gebeurt er met ons afval?

- Slogans om de kinderen op school te sensibiliseren en om hen te herinneren aan hun taak.

· Thema: Kunst

- Werken met afvalmateriaal.

· Thema: ‘Samenleven in Europa en de wereld’

- Onderzoeken hoe het gesteld is met natuur en milieu in Europa en de wereld.

- Aandacht vestigen op de gevolgen van de vervuiling.